recensies van nederlandstalige biografieƫn

De worsteling van de gebroeders Marinus en Willem van der Goes van Naters

Met een rode tulp – gestolen uit zijn vaders tuin - in het knoopsgat hoorde Marinus van der Goes van Naters als jonge gymnasiast samen met zijn vriend Herman Wiardi Beckman de sociaaldemocratische leider Pieter Jelles Troelstra in 1919 voor het eerst spreken in hun geboortestad Nijmegen. Na het...

De drie generaties van Charley Toorop. Zinderende biografie van Wessel Krul

Ogenschijnlijk was Charley Toorop in de wieg gelegd om een van de grootste kunstenaars van de twintigste eeuw in Nederland te worden. Ze was immers de dochter van Jan Toorop, die tijdens het fin de siĆØcle met zijn werk nationaal en internationaal toonaangevend was. Niets is vanzelfsprekend, zo weet...

Paulina van der Meer (1768-1861). Geld maakt heel gelukkig

Mocht dan eindelijk de geschiedenis van Suriname meer dan terloops onderwezen worden op onze middelbare scholen, dan is het wellicht tijd voor een verrassing die wat leven in de brouwerij brengt  van de vaak platgeslagen discussies rond slavernij en financiĆ«le compensatie. Want wat blijkt uit de pas verschenen biografie...

Joris van Severen – Van katholiek naar fascist

Er zijn maar weinig figuren uit de vooroorlogse Vlaamse Beweging die tot op de dag van vandaag zo tot de verbeelding spreken als Joris van Severen (1894-1940), oprichter en leider van de fascistisch geĆÆnspireerde, elitaire groepering Verdinaso. Over hem verschenen eerder maar liefst dertien boeken, waaraan Christian de Borchgrave...

Arthur Schopenhauer en zijn zwartgallige levenskunst

Arthur Schopenhauer was zeventien toen zijn vader zelfmoord pleegde. De erfenis maakte hem financieel onafhankelijk, zodat hij zich voortaan volledig op zijn filosofische bouwwerk kon richten. Maar de suĆÆcide dwong hem ook tot de hoofdvraag in zijn wijsgerige beschouwingen: is het leven de moeite waard om geleefd te worden?Ā De...

Maurits van Vollenhoven. Een onterecht vergeten diplomaat?

In het Brusselse Schaarbeek wordt het fraaie Josaphatpark doorsneden door de Ambassadeur Van Vollenhovenlaan. Deze autovrije laan is in de jaren vijftig vernoemd naar de Nederlandse diplomaat Maurits Willem Raedinck van Vollenhoven, die tijdens de Eerste Wereldoorlog in het bezette België toezicht hield op de distributie van geïmporteerde levensmiddelen...

Femke Halsema burgemeester van Amsterdam: denker en doener

Femke Halsema is de eerste vrouwelijke burgemeester van Amsterdam. Wie is zij en wat deed zij tot nu toe? David Hielkema en Tim Wagemakers, politiek verslaggevers bij Het Parool,Ā  schreven een biografie van haar. Zij hielden gesprekken met meer dan honderd personen. Ambtenaren, mensen uit haar Tweede Kamerperiode, vrienden...

Barbara van Houten en het mooie is het leven dat langs je stroomt

In net honderd pagina’s kale tekst behandelt Margreet den Buurman leven en werk van de Haagse kunstenares Barbara van Houten. Oppervlakkig wordt het nergens. Barbara van Houten en de Mesdags 1862-1950. Het mooie is het leven dat langs je stroomt gaat over het bruisende culturele leven van Den Haag...

Een lezer verdwaald in het leven van Arthur van Schendel

Wie de biografie Onveranderlijk zichzelf over schrijver Arthur van Schendel (1874-1946) gaat lezen, doet er goed aan te beginnen bij het nawoord. Daarin schrijft biograaf Rob Groenewegen precies wat de twee problemen zijn met zijn boek. Hij stelt de retorische vraag: ā€œHoe iemand op papier tot leven te brengen...

Maria Moltzer (1874-1944): een vergeten psychoanalytica

Nooit een bespreking beginnen met ik, maar ik meende dus iets te weten van de geschiedenis van de psychologie en de psychoanalyse. Van de Amsterdamse psychoanalytica Maria Moltzer (1874-1944) had ik evenwel nog nooit gehoord. En ik was niet de enige, zo bleek uit een klein, niet representatief onderzoekje...

Het universum van Joost Zwagerman

Vanaf zijn doorbraak met de roman Gimmick in 1989 tot zijn dood was Joost Zwagerman (1963-2015) als auteur, columnist en televisiepresentator volop aanwezig in de media. In Zwaag. De zeven levens van Joost Zwagerman beschrijft Maria Vlaar niet alleen zijn fascinerende leven maar duidt zij het ook met de...

Marie du Saar: eerste generatiestudent in het kwadraat

We kennen allemaal Aletta Jacobs en misschien ook Catharina van Tussenbroek, maar eind negentiende eeuw werden meer vrouwen opgeleid tot arts. Marie du Saar (1860-1955) bijvoorbeeld, de oogarts over wie Tineke van Loosbroek de biografie Van pionier tot buitenstaander schreef. Twee onbetrouwbare mannen zaten Marie du Saar in de...

recensies van engelstalige biografieƫn

John Cheever (1912-1982) door de ogen van zijn dochter. ā€œNot the man I thought he wasā€

Over de Amerikaanse schrijver John Cheever (1912-1982) zijn meerdere biografieën verschenen, onder andere van  Philip Roths biograaf  Blake Bailey, maar het pas verschenen boek...

De boekverkoper van Hay: Richard Booth

Hij was niet alleen de founding father van het Kingdom of Books Hay-on-Wye, pal op de grens van Engeland en Wales, maar daarmee ook...

James Baldwin 1924-1987. I have a dream – and I have this nightmare

2024 was in de Verenigde Staten het jaar van de James Baldwin's centenary en dat schijnt uitbundig gevierd te zijn, want ā€œJimmy is still...

In de bubbel van de laatste tsaar Nicolaas II (1868-1918)

Je kunt The Last Tsar van Tsuyoshi Hasegawa uiteraard lezen als de zoveelste biografie van de laatste tsaar van de Romanov-dynastie, geupdate met de...

Russia in Four Criminals. Een toch wel ook hoopgevende Russische onderwereld

De vier Russen van biograaf Federico Varese (1965) vormen wat je noemt een zeer gevarieerd gezelschap. EƩn was zijn hele leven een gezworen vijand...

Zhou Enlai – het ‘schoothondje’ van Mao Zedong?

In de jaren 70 kende het grote publiek in Nederland dankzij pers en televisie drie Chinese mannenkoppen: die vande voorzitter van de Chinese Communistische...

Dorothy Parker (1893-1967) – Al te geniale Hollywood darling

Dorothy Parker was en is in de Verenigde Staten een household name, bekend om haar meedogenloze theaterkritieken in het blad Vanity Fair (na weer...

Vitas Gerulaitis: tennisgrootheid die een echte biografie verdient

Als je in de geschiedenis van de edele tennissport aan ƩƩn speler een imago van seks, drugs en rock & roll kunt toedichten, dan...

Masayoshi Son – de bijna-triljonair

In 2023 kwam het Nederlandse bruto binnenlands product (bbp, alle producten en diensten) voor het eerst uit boven het biljoen, dus boven de duizend...

Jevgeni Prigozjin – van kruimeldief tot redder van Rusland

Downfall, de titel van deze biografie van Jevgeni Prigozjin, verwijst niet alleen naar de opkomst en neergang van deze warlord van het Wagner-huurlingenleger, die...

De korte nek van Lula

Bij deze biografie van Luiz InƔcio Lula da Silva, de voormalige machinebankwerker die in 2022 voor een derde keer tot president van Braziliƫ werd...

Hitlers getrouwen – nazi’s in alle soorten en maten

Na de levenslange bemoeienis van historicus Richard J. Evans (1947) met de geschiedenis van de nationaalsocialisten en de Tweede Wereldoorlog, leest deze groepsbiografie van...