Registreer u met uw email-adres en kies een wachtwoord
Ik ontvang graag de maandelijkse nieuwsbrief van Biografieportaal.nl

recensies Nederlandstalige biografieën

Fokje Pasma: de Friese muze van Pieter Jelles Troelstra

Zou biograaf Bertus Mulder zich hebben verdiept in het leven van boerendochter Fokje Pasma als ze niét de muze van Pieter Jelles Troelstra was geweest? Waarschijnlijk niet. Gelukkig was Fokje dat wel, want haar carrière als vroedvrouw is minstens zo interessant als haar kortstondige relatie met de latere voorman...

Wie was De Zwijger?

Historici zullen het ook niet vast verwacht hebben: zelfs de ruim 900 bladzijden van de nieuwe biografie over Willem van Oranje geven weinig definitieve antwoorden. René van Stipriaan schrijft een uiterst leesbare, en tegelijk buitengewoon goed gedocumenteerde en geannoteerde biografie over de man die zich tijdens zijn leven moeilijk...

Antoni van Leeuwenhoek onder de loep

Dirk van Delft schreef de nieuwe biografie van de ‘grondlegger van de microbiologie’, de man met de scherpe ogen en een ontembare nieuwsgierigheid: Antoni van Leeuwenhoek. Dankzij lenzen werden de grenzen van de kennis in de zeventiende eeuw enorm opgerekt. Terwijl Christiaan Huygens door telescopen tuurde om nieuwe hemellichamen te...

Geestig: Elise van Calcar (1822-1904)

Tot mijn schande had ik nog nooit van Elise van Calcar (1822-1904) gehoord. En dat terwijl ze een feministisch pionier was, pedagoog, en bekend schrijver met zo’n dertig boeken op haar naam. Haar jongere tijd- en strijdgenote Wilhelmina Drucker (1847-1925), bijgenaamd 'IJzeren Mina,’ kende ik wel omdat in de zeventiger...

Frederik Kaiser, grondlegger van de academische sterrenkunde

Toen Stephen Hawking in 1982 een populair wetenschappelijk werk over het universum wilde schrijven (A brief history of time, from the big bang to black holes) bezwoer zijn uitgever hem geen formules in het boek op te nemen. Elke formule in het boek zou onvermijdelijk leiden tot een halvering...

Hendrik Uittien: een volmaakt mens in zijn soort

Op zaterdag 5 augustus 1944 stonden 24 medewerkers van het illegale dagblad Trouw in het kamp Vught voor het Polizeistandgericht. Op een na werden ze enkele dagen later gefusilleerd. Onder hen was Hendrik Uittien (1898-1944), een beminnelijke botanicus. Zijn lot hangt voortdurend als een zwarte wolk boven de biografie...

De Grote Kalanag

Iedere Duitser in de jaren vijftig kende Helmut Schreiber als de Grote Kalanag, de man die vrouwen boven het toneel liet zweven, ze doormidden zaagde of een complete auto van de bühne liet verdwijnen. Zijn revues waren groots opgezette shows waarin niet op een cent gekeken werd en de...

Etta Palm. Van Nederlands eerste feministe tot staatsvijand

‘Mijne heren, het kan toch niet waar zijn dat de heilige revolutie, die mannen hun rechten geeft, hen onrechtvaardig en oneerlijk tegenover vrouwen heeft gemaakt!’ declameerde Etta Palm vol vuur op vrijdag 26 november 1790 in Les Amis des Verité, een van de talloze politieke clubs die na de...

recensies buitenlandse biografieën

Reinhard Heydrich en zijn weduwe

Nancy Dougherty ontmoette Lina von Osten Heydrich voor het eerst in 1976. De weduwe van Reinhard Heydrich had net haar memoires gepubliceerd, Leben mit einen Kriegsverbrecher. Dougherty, gefascineerd door het kwaad van het Derde Rijk, besloot een biografie te schrijven over de architect van de holocaust en de rijksprotector...

Caroline Norton, een vrouw die de wet verzette

Veel strijdbaarder kan niet. Caroline Norton (1808 – 1877) ontvluchtte haar tirannieke en gewelddadige echtgenoot, werd – geheel volgens het in 1830 geldende recht in Engeland - de toegang tot haar kinderen ontzegd, en vocht daarna haar hele leven voor de rechten van het moederschap. Niet voor de gelijkheid...

Incomparable Grace. JFK in the Presidency

De titel Incomparable Grace geeft een misleidend idee van wat deze biografie van de eeuwige belofte, president John F. Kennedy, heeft te bieden. Het boek is tegelijk meer en tegelijk minder dan een tamelijk lege term als ‘onvergelijkelijke elegantie’ suggereert. De eerste hoofdstukken met gedetailleerde beschrijvingen van wat Kennedy...

The Trials of Harry S. Truman. The Extraordinary Presidency of an Ordinary Man, 1945-1953

Het genre dikke-pillen biografie kreeg in 1992 een enorme stimulans met David McCulloughs boek over Harry Truman. Het was een meer dan complete biografie. Van de ruim duizend pagina’s gingen er 340 over Truman voordat hij president werd. In zijn nieuwe biografie van de 33ste president heeft Jeffrey Frank...

Elizabeth Stuart, Queen of Hearts

Elizabeth Stuart was slechts vorstin voor een jaar, hetgeen haar in Europa de meewarige titel van ‘winterkoningin’ opleverde. Toen de dochter van Jacobus I in 1613 met Frederik V, keurvorst van de Palts trouwde, kon ze nauwelijks bevroeden dat die verbintenis de rest van haar leven zou bepalen. Terwijl...

Madam. The Biography of Polly Adler, Icon of the Jazz Age

Ik doe het duidelijk helemaal verkeerd. Debby Applegate, die in 2007 de Pulitzer won voor The Most Famous Man in America over de 19e-eeuwse predikant Henry Ward Beecher, heeft zich ter voorbereiding op die biografie verdiept in hoe pornografie te schrijven. Beecher was het onderwerp van haar dissertatie en...

Frederick Douglass: portret van een profeet

Ik begon David Blights biografie Frederick Douglass: Prophet of Freedom, die in 2018 de Pulitzer won, te lezen op 3 november. Ik kon me vanwege de Amerikaanse verkiezingen niet concentreren op het schrijven van mijn biografie van Carolyn Kizer, die in 1985 de Pulitzer won. Blights biografie bleek een...

Josef Mengele, engel van de dood

Wellicht spreekt geen enkele oorlogsmisdadiger zo tot de verbeelding als Josef Mengele, kamparts van Auschwitz. Terwijl Hitler vooral geparodieerd wordt (The Great Dictator, Er ist wieder da) groeide Mengele in films, toneelstukken en boeken uit tot de kwade genius van het Derde Rijk, de fanatische wetenschapper die alle Hippocratische...