De Stichting Praemium Erasmianum heeft de Erasmusprijs 2016 toegekend aan de Britse schrijfster Dame Antonia Susan Byatt (1936). Zij ontvangt de prijs voor haar bevlogen bijdrage aan het genre ‘Life Writing’, een actueel onderwerp binnen de literatuur dat historische romans, biografieën en autobiografieën omvat. De jury noemt A.S. Byatt een geboren verhalenverteller met een scherp oog voor maatschappelijke verhoudingen.
Byatt schreef tientallen (historische) romans, biografieën, korte verhalen en kritische essays. In haar omvangrijke oeuvre koppelt zij grote eruditie aan tomeloos schrijfplezier en verbeeldingskracht. Haar werk is grensoverschrijdend in stijl en inhoud. Zij gebruikt uiteenlopende genres, literaire vormen en onderwerpen. Byatt dompelt de lezer onder in de geschiedenis van het Europese denken. Daarbij neemt zij de grote vragen over wetenschap, historie en identiteit als uitgangspunt.
Tot haar thema’s behoren: de invloed van kunst op het leven, magie en werkelijkheid, en het conflict tussen ambitie en gezin. Haar oeuvre wordt bevolkt door kunstenaars en wetenschappers, maar ook door sprookjes en mythen. Veel van haar romans, zoals ‘The Biographer’s Tale’ of ‘Possession’, gaan over het schrijven van een biografie of over het doen van onderzoek. Zo heeft zij het genre van ‘Life Writing’ op eigenzinnige wijze opnieuw vormgegeven. Tot haar bekendste werken behoren ‘Possession’ (Nederlandse vertaling: ‘Obsessie’); korteverhalenbundels als ‘Sugar and other Stories’; en de roman ‘The Children’s Book’.
Eerder kreeg A.S. Byatt verschillende eredoctoraten, waaronder van de Universiteit Leiden (2010). Wereldwijd ontving zij literaire prijzen, zoals de Booker Prize in 1990. In eigen land ontving zij een Koninklijke onderscheiding en in Frankrijk werd haar in 2003 de orde Chevalier de l’Ordre des Arts et des Lettres opgespeld.
Naar aanleiding van de toekenning van de Erasmusprijs zal in 2016 een gevarieerd activiteitenprogramma rond A.S. Byatt en het thema ‘Life Writing’ worden georganiseerd.
De Erasmusprijs wordt jaarlijks toegekend aan een persoon of instelling die een buitengewone bijdrage heeft geleverd op het gebied van de geesteswetenschappen en de kunsten, in Europa en daarbuiten. De Erasmusprijs bestaat uit een bedrag van € 150.000. Het is een bekronende prijs voor geleverde prestaties. De nadruk ligt op tolerantie, culturele veelvormigheid en ondogmatisch, kritisch denken – humanistische waarden die tot uitdrukking komen in de keuze van de prijswinnaars. De Erasmusprijs wordt jaarlijks toegekend door het bestuur van de Stichting Praemium Erasmianum. Zijne Majesteit de Koning is Regent van de Stichting.
