recensie- categoriepagina

Conrad Detrez: avontuurlijk revolutionair met cultstatus

Wanneer een Belgisch auteur zelfs in Vlaanderen al vrijwel onbekend is, hoe ver strekt zijn roem zich dan uit onder Hollanders? En dat terwijl de vergeten Conrad Detrez (1937-1985) in 1978 de eerste Belg was die in Frankrijk werd bekroond met de prestigieuze Prix Renaudot. Los van zijn literaire werk, waarvan slechts een tweetal titels een Nederlandse vertaling kent, was het leven van de auteur bepaald enerverend: van slagerszoon, missionaris en journalist naar schrijver...

Sam van Houten, 1837 – 1930. Compromisloos staatsman, maar met een zachte stem

In november verscheen de biografie van de negentiende-eeuwse markante jurist en politicus Sam van Houten door Coen Brummer. Het is de handelseditie van het proefschrift waarop Brummer op 9 november aan de Rijks Universiteit Groningen is gepromoveerd. De grote verdienste van deze biografie is dat aan de hand van de beschrijving van leven en werk van Van Houten de ontwikkeling van ons huidige politieke landschap vanaf het begin van de negentiende eeuw inzichtelijk wordt...

Een halve eeuw langs de lijn met striptekenaar Toon van Driel

Met FC Knudde zette Toon van Driel zichzelf op de kaart met geestige strips en valt daarmee al vijftig jaar op de mat bij lezers van onder meer het Algemeen Dagblad. Nu is er - behalve een koninklijke onderscheiding - een boek over de geboren Amsterdammer. Een ‘bizar levensverhaal’, zo omschrijven Alexander Brandenburg en Jaap van de Venis die het wel en wee van de striptekenaar boekstaafden. Wonderlijk is het. Toon van Driel, inmiddels de...

Theo Thijssen: een nuchtere Hollandse schoolmeester

Het eeuwfeest van Kees de jongen, de klassieker van Theo Thijssen uit 1923, wordt luister bijgezet met een biografie door Peter-Paul de Baar. Voor de oud-hoofdredacteur van het historisch maandblad Ons Amsterdam was dit een kolfje naar zijn hand. Thijssen was niet alleen schrijver, onderwijzer, vakbondsman en SDAP-politicus, hij was ook Amsterdammer. De Baar volgt hem op de voet door zijn leven. Kees de jongen was niet eens Theo Thijssens favoriete boek. Het grijze kind...

Anil Ramdas: postkoloniaal intellectueel of autonoom denker?

Het duurt even voordat Anil Ramdas de hoofdrol opeist in zijn eigen ‘biografie’. Hoewel zijn naam al op de eerste pagina valt, is hij aanvankelijk alleen indirect aanwezig– als zoon van ouders waarvan het huwelijk al bij voorbaat gedoemd lijkt te mislukken en als de voorafschaduwing van de schrijver/essayist, die in zijn werk zal reflecteren op de feiten en situaties zoals die door zijn biografe Karin Amatmoekrim worden gepresenteerd. Onderzoek in de vorm van een...

De militaire Geschiedenis van Rome –  Goldsworthy’s variaties op een thema

Adrian Goldsworthy is onder geïnteresseerden in de Romeinse geschiedenis geen onbekende. Eerder schreef hij onvolprezen biografieën van Caesar en Augustus, De val van Rome, Pax Romana, De Glorie van Rome, De muur van Hadrianus, Hannibals meesterzet, Romeinse legioenen en Antony and Cleopatra (nog niet vertaald). Onwillekeurig maak je bij deze opsomming de associatie met de avonturen van Asterix en Obelix en je kunt de vergelijking doortrekken: ook hier wordt op hoog niveau door de...

Dat is veel Jaap! Peter van Ingen portretteert Jaap van Zweden

Dinsdag 24 oktober j.l. dirigeerde Jaap van Zweden het Wiener Symphoniker in het Amsterdamse Concertgebouw. Een thuiswedstrijd voor de nu 62-jarige maestro, die meer dan 40 jaar daarvoor als jongste concertmeester ooit debuteerde bij het Concertgebouworkest. Na afloop van het concert met de Wiener Symphoniker wordt ook de biografie Dat is Jaap, geschreven door Peter van Ingen, door Jaap van Zweden aangeboden aan zijn 95-jarige vader. De biografie laat zien hoe symbolisch die overhandiging...

De Kesslers, de geschiedenis van een dynastie

De familie Kessler bracht de grondleggers voort van twee grote ondernemingen: Shell en Hoogovens. Jeroen Koch, die al veelgeprezen biografieën schreef over Koning Willem I en Abraham Kuyper, portretteert drie generaties Kessler in zijn nieuwe boek De Kesslers. Een familiegeschiedenis in olie en staal. De eerste generatie bestaat uit August Kessler (1853-1900), die op Sumatra de eerste petroleum voor Koninklijke Olie aanboorde en zijn echtgenote Margo de Lange (1860-1938). Na de vroege dood van...

Gerrit Kouwenaar: met zijn biografie door zijn poëzie

Schuilt achter een interessant oeuvre ook altijd een interessante persoon? In het geval van Gerrit Kouwenaar niet echt, luidt mijn conclusie na het lezen van Men moet, de uitstekend geschreven biografie van Arjen Fortuin. Wel ging ik met deze biografie in de hand Kouwenaars gedichten anders – in mijn geval: meer – waarderen. Net op het moment dat Gerrit Kouwenaar (1923-2014) zijn entree in de literaire wereld dacht te  maken, stuitte de oorlog zijn opmars....

Harry de Winter. Het volle leven van een gulzige alleswiller

Ergens in het boek van Edwin Gitsels staat een dagboekcitaat van De Winter als zoekende 21- jarige jongen met liefdesverdriet. Hij schrijft dat hij een levensdoel wil vinden, van iemand wil houden en met iemand gelukkig wil zijn, alléén werk wil doen dat hem bevredigt en dat materiële welvaart een middel is, maar geen einddoel. Bijzondere woorden van de man die voornamelijk te boek stond als links lullende, rechts zakken vullende multimiljonair, oprichter van...

Elizabeth Stuart, Queen of Hearts

Elizabeth Stuart was slechts vorstin voor een jaar, hetgeen haar in Europa de meewarige titel van ‘winterkoningin’ opleverde. Toen de dochter van Jacobus I in 1613 met Frederik V, keurvorst van de Palts trouwde, kon ze nauwelijks bevroeden dat die verbintenis de rest van haar leven zou bepalen. Terwijl ze toch al weduwe werd op haar 36ste. Het had alles te maken met het opstandige Bohemen, dat zich in 1619 losmaakte van de katholieke Habsburgers....

Maria van Wassenaer en Wolf Saltzer, een zeventiende-eeuwse liefdesgeschiedenis

‘Kent, eer ge mint,’ zo hield Jacob Cats zijn lezers voor. Hij wilde daarmee allerminst de dwingende kracht van het seksuele verlangen ontkennen. Sinds Eva van Adam afgescheiden is, is de mens hartstochtelijk op zoek naar zijn wederhelft. ‘Het deel wil zijn geheel,’ aldus Cats. Hij raadt ouders dan ook aan de amoureuze verkenningen van hun kroost niet de ontmoedigen. Ze moesten alleen een oogje in het zeil houden. ‘Gij daarom let ‘er op,...